Stichting neemt deel aan hoorzitting Rentederivaten Tweede Kamer

Uit het Financieele Dagblad 1 februari 2018: verslag van hoorzitting Rentederivaten vaste Kamercommissie Financien.

Vandaag vond in de Haag het zogeheten “rondetafelgesprek Rentederivaten” plaats. De hoorzitting vond plaats in 3 delen. Tijdens het eerste uur is namens de stichting Renteswapschadeclaim door Pieter Lijesen de opinion paper van de stichting gepresenteerd. Gevolgd door vragen van de diverse Kamerleden. In het tweede bedrijf was het woord aan de CEO’s van Rabobank (Wieber Draaijer), ING Bank (Roland Boekhout) en ABN AMRO Bank (Kees van Dijkhuizen). In de afsluitende ronde was het woord aan de Derivatencommissie en de AFM. Hieronder treft u een verslag uit het Financieele dagblad:

De Tweede Kamer wilde de banken in het verleden nog wel eens het vuur aan de schenen leggen in de slepende affaire rond de rentederivaten. Maar donderdag hadden bestuurders Wiebe Draijer (Rabobank), Kees van Dijkhuizen (ABN Amro) en Roland Boekhout (ING) een ontspannen ochtend op bezoek bij de vaste Kamercommissie Financiën.

Vertraging op vertraging vormde de aanleiding voor alweer het vijfde rondetafelgesprek over de kwestie, die in 2012 aan het rollen kwam. De Tweede Kamer bevroeg de banken, toezichthouder Autoriteit Financiële Markten (AFM) en diverse belangenbehartigers van getroffen mkb’ers over alle gemiste deadlines in dit dossier.

Compensatie

Als gevolg daarvan zitten duizenden mkb’ers nog steeds te wachten op compensatie voor grootschalige zorgplichtschending door de banken en in een groot aantal gevallen herstel van schade. Die liepen ondernemers op doordat banken hun zonder goede voorlichting en vooral voor eigen gewin rentederivaten verkochten. Zij kochten die om zich te beschermen tegen rentestijgingen, maar de derivaten leidden tot grote financiële tegenvallers toen de marktrente daalde.

De banken gingen eerder in de Kamer al door het stof en beloofden toen dat het derivatendossier eind 2017 definitief in de la zou kunnen. Maar die deadline werd, na eerdere gemiste deadlines, niet gehaald. Inmiddels is duidelijk dat ook eind 2018 niet gehaald wordt.

Complexiteit

En hoewel alle deelnemers aan de rondetafel kritisch waren over de vertragingen, werd dat de banken donderdag nauwelijks aangewreven. Iedereen lijkt ervan overtuigd dat zij inmiddels doen wat ze kunnen om de zaak definitief af te sluiten.

Autoriteit Financiële Markten in Amsterdam
Autoriteit Financiële Markten in AmsterdamFoto: Berlinda van Dam/ Hollandse Hoogte

Dat dit maar niet wil lukken, lijkt in dit stadium vooral te wijten aan de complexiteit van het daarvoor opgestelde herstelkader en het bureaucratische toezicht daaromheen. Niet alleen de AFM kijkt mee, maar voor alle zekerheid heeft de toezichthouder er nog een extra controlelaag van externe dossierbeoordelaars tussen gezet. Deze extra laag leidt volgens meerdere betrokkenen tot onnodige vertraging.

Oplossingen

Op zoek naar mogelijkheden om het proces alsnog te versnellen werd tijdens de rondetafel veel tijd besteed aan een voorstel van Pieter Lijesen van Stichting Renteswapschadeclaim. Hij wil deze externe dossierbeoordelaars uit het proces halen.

Zowel banken, AFM, als mede-opsteller van het herstelkader Rutger Schimmelpenninck raadden de commissie af dat voorstel over te nemen. ‘De machine om het proces uit te voeren, is nu gebouwd. Elke verandering die nu wordt doorgevoerd, zorgt alleen maar voor extra vertraging’, hield Wiebe Draijer zijn gehoor voor.

Zijn ABN Amro-collega Van Dijkhuizen sloot zich daarbij aan. ‘Als we die rol eruit halen en achteraf blijkt uit steekproeven dat het toch in een aantal gevallen niet goed is gegaan met de berekeningen, dan weten we zeker dat we hier volgend jaar weer zitten met zijn allen.’

Die mening werd gedeeld door AFM-bestuurder Gerben Everts. Vooral, zo zei hij, ‘omdat we op dit moment in de praktijk zien dat er nog te veel fouten in de beoordeling van de banken zit. Nu die externe dossierbeoordelaars er al tussenuit halen, zou de boel niet versnellen.’

Onvoldoende toezicht

Schimmelpenninck wees er fijntjes op dat de externe dossierbeoordelaars erbij zijn gehaald naar aanleiding van het verzoek van de Kamer om extra controle in te bouwen. Dat deed zij nadat bleek dat de banken in eerste instantie te veel naar zichzelf toerekenden en de AFM daarop onvoldoende toezicht hield.

Ook voor het opleggen van boetes voor het niet halen van nieuw af te spreken deadlines, was weinig animo. Niet bij de banken uiteraard – ‘we doen al het maximale wat we kunnen’ -, maar evenmin bij Schimmelpenninck, Everts van de AFM en Lijesen van Renteswapschadeclaim. ‘Het herstelkader is gewoon heel complex en is tussentijds meerdere malen aangepast’, aldus Lijesen. ‘Je kunt een marathon niet binnen anderhalf uur lopen en dan iedereen die dat niet haalt daarvoor sancties opleggen.’

Schimmelpennick raadde aan nog een beetje geduld uit te oefenen. ‘We zitten nu één jaar nadat het herstelkader definitief is vastgesteld. Dit jaar zou echt het jaar van de oogst moeten worden.’